İş kazası tanımı en genel haliyle önceden planlanmamış çoğu kişisel yaralanmalara, makinelerin ve araç gereçlerin zarara uğramasına, üretimin bir süre durmasına yol açan bir olaydır. (Dünya Sağlık Örgütü (WHO) )
Yaşanan iş kazaları sonrasında kaza araştırması ve kök sebep analizi yapılır. Kazanın bir daha tekrarlanmaması için gerekli tedbirler alınır. Risk değerlendirme formu güncellenir. Her halde birçok işlem yapılır. Ancak, İş Sağlığı ve Güvenliği uygulamalarında reaktif bir süreç yönetimi yerine proaktif bir süreç yönetimi, yaşanacak iş kazaları sonrasında hem çalışan hem işveren hem de devlet açısından maddi ve manevi birçok kaybı önlemek adına önemli bir adımdır. Bu adımlardan biriside ramak kala olayların irdelenmesidir.
Ramak Kala olay olarak da bilinen bu durumlar, yaralanma veya kayıpla sonuçlanmayan veya Ucuz atlatılan kaza olarak da bilinir. Yaşanan bu kazaların firmalar nezdinde değerlendirilmesi yaşanacak bazı tehlikeli durumlar hakkında bize önceden bilgi vermesi açısından önemlidir. Kısacası, ramak kala olaylar yaşanacak kazaların habercisidir.
İşletmeler iş Sağlığı ve Güvenliği uygulamalarında birçok metot uygularlar. Risk değerlendirmesi yapılması, İş Sağlığı ve Güvenliği eğitimlerinin verilmesi, teknik muayenelerin yapılması vb. gibi durumlarla süreci yönetirler. Ancak, çalışanların başlarına gelen ramak kala olayların sağlıklı bir şekilde geri bildirim sisteminin dahil edilmemesi bu süreci baltalayabilir. Nitekim çok bilinen bir söz olan” İşi en iyi bilen, bizzat yapandır” mantığıyla çalışanlardan bu değerli geri bildirimleri alabilmek çok önemlidir.
Bu bakımdan konu ele alındığında çalışanlardan ramak kala bildirimleri alabilmek, elde edilen bu kayıtları sorgulayabilmek ve bunlarla ilgili somut adımlar atmak önemlidir. Nitekim çalışanlar başlarına gelen ramak kala olayları komik duruma düşerim yada birim amiri tarafından dikkatsiz olarak algılanabilirim düşüncesiyle çoğu zaman yaşadığı olayları kimseyle paylaşmazlar.
Çok değerli olan bu geri bildirimleri alabilmek tabi ki pek kolay olmayabilir. Değişik yöntemler uygulayarak çalışanların bu sisteme dahil edilmesi gerekir. Özellikle bir çok yerde entegre tesisi veya işletmesi bulunan işletmeler belirlenen yerlere ramak kala bildirim köşeleri hazırlamalıdır. Bu köşelerde farkındalık olması bakımından ışıklı tabela şeklinde de olabilir. Yine bu köşelere çalışanların ramak kala olayları yazabileceği formların olması ve bu formu doldururken örnek alabileceği ramak kala olayların da o köşede bulunuyor olması gerekmektedir. Ramak kala bildirim formlarında çalışanların kişisel bilgilerinin sorulmadığı sadece çalıştığı saha/tesis yada hangi departmanda görevli olarak çalıştığının sorulması yeterlidir. Ramak kala olayı anlatan çalışanın bu konu hakkında öneri varsa bunu yazabileceği boş bir alanda formda olmalıdır. Yine aynı şekilde bu geri bildirimi değerlendiren iş güvenliği uzman görüşünün de aynı form üzerinde olmalıdır. İşletme için çok önemli bir kazanın habercisi olabileceği düşünülen ramak kala kayıtlar, İş Sağlığı ve Güvenliği Kurulu bulunan işletmeler için gündeme alınarak daha hızlı ve somut adımlar atılması sağlanabilir. Unutulmamalıdır ki, 1 ağır yaralanma yada ölümle neticelenen her kazanın temelinde 29 uzuv kayıplı ve 300 yaralanma meydana gelmeyen olay vardır. (1-29-300 Oranı)
Bu kapsamda bu konunun önemi verilen İş Sağlığı ve Güvenliği eğitimlerinde çalışanlara anlatılmalıdır. Eğitim esnasında uygulamalı olarak ikili yada beşli guruplara örnek bir ramak kala oluşturması istenebilir. Aynı şekilde yapılan risk değerlendirmesi sürecinde çalışanlar mutlaka sürece dahil edilmelidir. Bir sohbet havasında ilgili tehlikeye bağlı olarak örneklerle yaşadığı kazalar hakkında bilgi alınmaya çalışılır.
İş Sağlığı ve Güvenliği dinamik bir yapıda hareket eden bir süreç yönetimidir. Bu sürecin döngüsel anlamda yaşayabilmesi sistemin ana damarlarına besin taşıyan kılcal damarlarına ulaşabilmekle olacaktır. Çalışanların sürece dahil edilmesi sistemin en büyük avantajı olacaktır.
Köksal YAĞMUR
Çevre Mühendisi – C Sınıfı İş Güvenliği Uzmanı
Martial arts figure prominently in many Asian cultures, and the first known traces.
Seeing trends before they start
Success needs hard work. Don’t listen to these ‘get rich quick’ schemes. You need to build your character and work hard on yourself and your business to achieve greatness. Work hard and work smart. Do the right things and do them in the right way. Don’t procrastinate. Take bold actions. Work long hours and craft your legacy.
Learning from failure
Successful people do not see failures as failures. They see them as important learning lessons. Lessons that are capable of giving them insights to prevent such mistakes from happening again. By adopting this mindset of turningExplore the city and new places
Explore the city and new places
Success needs hard work. Don’t listen to these ‘get rich quick’ schemes. You need to build your character and work hard on yourself and your business to achieve greatness. Work hard and work smart. Do the right things and do them in the right way. Don’t procrastinate. Take bold actions. Work long hours and craft your legacy.
Do something that keeps you live
Successful people do not see failures as failures. They see them as important learning lessons. Lessons that are capable of giving them insights to prevent such mistakes from happening again. By adopting this mindset of turning